Ερωτήσεις του αντιπεριφερειάρχη και μέλους του Δ.Σ. της ΕΝΕΠΕ κ. Σπύρου Τζόκα, σχετικά με τις θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ, που δεν απαντήθηκαν

Την Παρασκευή 2-10-2015 ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Κουρουπλής, ο Υφυπουργός κ. Μπαλάφας και ο Γ.Γ κ. Πουλάκης επισκέφτηκαν το Δ.Σ. της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝΠΕ), με σκοπό να ενημερωθούν για τα προβλήματα των Περιφερειών.

Πριν την τοποθέτηση του Υπουργού υπήρξαν τοποθετήσεις και ερωτήματα από τον Πρόεδρο και τα μέλη του Δ.Σ της ΕΝΠΕ.

Ο Αντιπεριφερειάρχης Δυτικού Τομέα και μέλος του Δ.Σ της ΕΝΠΕ Σπύρος Τζόκας στην τοποθέτηση του κατέληξε σε ένα ερώτημα που αφορά στην πεμπτουσία της Αυτοδιοίκησης, το οποίο, δυστυχώς, δεν απαντήθηκε.

Συγκεκριμένα, αφού απαρίθμησε στον υπουργό Εσωτερικών ένα προς ένα τα σημεία τα οποία ήταν τα κεντρικά χαρακτηριστικά του θεσμικού πλαισίου το οποίο έλεγε ΤΟΤΕ ο ΣΥΡΙΖΑ ότι θα εφάρμοζε όταν γινόταν κυβέρνηση, αφού βέβαια καταργούσε τον Καλλικράτη, έφτασε στο «δια ταύτα», ρωτώντας τον κ. υπουργό «αν οι θέσεις αυτές του ΣΥΡΙΖΑ ισχύουν και σήμερα και αποτελούν και θέσεις της σημερινής κυβέρνησης…».

Υπογράμμισε, επίσης, ότι και ο ίδιος ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ σε προεκλογική του ομιλία στο Ναύπλιο επανέλαβε την παραπάνω θέση, που είναι και θέση του ΣΥΡΙΖΑ.

Ο Υπουργός απέφυγε να απαντήσει για ευνόητους λόγους, καθώς λίγες μέρες πριν στην ΚΕΔΕ, αντίθετα με την καθαρή θέση του ΣΥΡΙΖΑ και, επίσης, αντίθετα με τον προκάτοχο του Ν. Βούτση της οκτάμηνης πρώτης περιόδου διακυβέρνησης της χώρας,, ανακάλυψε ξαφνικά ότι η «μεγάλη μεταρρύθμιση» στην Αυτοδιοίκηση ο «Καλλικράτης» , δεν είναι …καταστροφή αλλά προς τη… σωστή κατεύθυνση!!!!

Συγκεκριμένα ο αντιπεριφερειάρχης είπε:

«Κύριε Υπουργέ, η εμπειρία μας από την εφαρμογή του Καλλικράτη στα πέντε χρόνια ήταν αρνητική, καθώς ο «Καλλικράτης» δεν «ατύχησε» απλώς, επειδή συνέπεσε χρονικά με την οικονομική κρίση. Σχεδιάστηκε εξαρχής με άξονα της νεοφιλελεύθερες κατευθύνσεις για λιτότητα και «λιγότερο Κράτος». Γι’ αυτό και, κατά τη γνώμη της, η Αυτοδιοίκηση, και ευρύτερα η ίδια η κοινωνία και η χώρα έχουν ανάγκη από μία ριζική ανατροπή του «Καλλικράτη» και από την αντικατάστασή του από ένα νέο ριζοσπαστικό, πραγματικά δημοκρατικό και συμμετοχικό θεσμικό πλαίσιο για την Αυτοδιοίκηση.

Η οποιαδήποτε, συνεπώς, απόπειρα παρέμβασης στις μικροδομές του πολιτικού συστήματος που θα στερείται ρητής και πολιτικά συγκεκριμένης απεύθυνσης στην κοινωνική βάση και άρα της τοπικές δυνάμεις που συνιστούν τον πολιτικό μακρόκοσμο θα είναι ατελέσφορη και πιθανότατα θνησιγενής.

Στην κατεύθυνση αυτή πρέπει να υπάρξει μια εκ βάθρων ανασυγκρότηση της αυτοδιοίκησης – πράγμα που βέβαια σημαίνει την πλήρη ανατροπή του καθεστώτος που εγκαθίδρυσε το σχέδιο «Καλλικράτης».

Ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ σε προεκλογική του ομιλία στο Ναύπλιο επανέλαβε την παραπάνω θέση, που είναι και θέση του ΣΥΡΙΖΑ «Ιδιαίτερα με τον «Καλλικράτη», οι Δήμοι και οι Περιφέρειες μεταβλήθηκαν κυριολεκτικά σε μια μικρογραφία του κεντρικού κράτους, που με τις συνθήκες των μνημονίων όχι μόνο δυσκολεύονται να ασκήσουν τις παραδοσιακές τους δραστηριότητες, αλλά δεν μπορούν (θεσμικά και οικονομικά) να προστατεύσουν της πολίτες από την κοινωνική θύελλα παρά μόνο υπερβαίνοντας το ασφυκτικό πλαίσιο που της έχει επιβληθεί. Αυτό γιατί μειώθηκε δραματικά η κρατική χρηματοδότηση (-60%), της ανατέθηκαν νέες αρμοδιότητες χωρίς χρήματα, απολύονται υπάλληλοι που δεν αντικαθίστανται, οι αντίστοιχες υπηρεσίες δεν μπορούν να λειτουργήσουν, επομένως ιδιωτικοποιούνται αφού ο δημόσιος τομέας περιέρχεται σε αδυναμία διαχείρισής της και απαξιώνεται στη συνείδηση των πολιτών.

Συνεπώς απαιτείται κατάργηση του «Καλλικράτη» και αντικατάσταση του με ένα νέο θεσμικό πλαίσιο που θα προσδιορίζει με σαφήνεια της αρμοδιότητες κάθε επιπέδου και θα προβλέπει με ακρίβεια της απαιτούμενους πόρους»

Κύριε Υπουργέ, η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, λέγαμε, μετά από ουσιαστική αποτίμηση των συνεπειών εφαρμογής του «Καλλικράτη», φέρνει στον ελληνικό λαό της δημόσια διαβούλευση και έγκριση ένα νέο, πλήρες χωροταξικό και θεσμικό πλαίσιο για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, με τα εξής κεντρικά

χαρακτηριστικά:

*Ο νόμος που θα επανιδρύει την αυτοδιοίκηση και των δύο βαθμών θα πρέπει να έχει το χαρακτήρα νόμου-πλαισίου όπου θα ρυθμίζονται τα κεντρικά χαρακτηριστικά του αυτοδιοικητικού συστήματος. Τα υπόλοιπα θέματα συστηματοποιούνται και ρυθμίζονται από έναν νέο και ενιαίο κώδικα αυτοδιοίκησης

*Η θητεία των αυτοδιοικητικών οργάνων όλων των βαθμίδων μεταπίπτει στο προηγούμενο καθεστώς της τετραετίας και οι εκλογές για την αυτοδιοίκηση αποσυνδέονται από της ευρωεκλογές.

*Χωροταξική αποκλιμάκωση των ΟΤΑ ώστε αφενός να καλυφθεί το τεράστιο σημερινό έλλειμμα πρωτογενούς δημοκρατίας και αφετέρου οι ΟΤΑ να γίνουν πιο αποτελεσματικοί.

*Αποκέντρωση και σαφής προσδιορισμός των αρμοδιοτήτων κάθε επιπέδου διοίκησης

*Επαρκής και επακριβής κατανομή των πόρων και των αντίστοιχων επενδυτικών μέσων

*Βαθύς εκδημοκρατισμός της λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Κύριε Υπουργέ, τα παραπάνω τα γνωρίζω πολύ καλά, καθώς της γνωρίζετε καλά ήμουν ο συντονιστής του Τμήματος Αυτοδιοίκησης και είχα την ευθύνη, όσο ήμουν στο ΣΥΡΙΖΑ. Θα ήθελα λοιπόν να μου απαντήσετε ευθέως αν οι θέσεις αυτές του ΣΥΡΙΖΑ ισχύουν και σήμερα και αποτελούν και θέσεις της σημερινής κυβέρνησης…»

Το καθαρό αυτό ερώτημα δεν απαντήθηκε. Ίσως δεν υπάρχει πλέον κάτι να ειπωθεί, ούτε να διασωθεί από τις θέσεις μας. Και εδώ δεν υπάρχει το «δεν μπορούσαμε να κάνουμε αλλιώς». Είναι θέμα πολιτικής αντίληψης…πριν και μετά.

Και οι αγώνες στην Αυτοδιοίκηση έγιναν σπαράγματα κυβερνητισμού.

Σπύρος Τζόκας: Είμαστε όλοι πρόσφυγες (14 Σεπτεμβρίου 1922 – 14 Σεπτεμβρίου 2015)

Είμαστε όλοι πρόσφυγες, έγραφε ένα τεράστιο πανό στο Ολυμπιακό Στάδιο πριν τον αγώνα της ΑΕΚ με τον ΠΑΣ Γιάννενα. Λίγο πριν ξεκινήσει ο ποδοσφαιρικός αγώνας οι ποδοσφαιριστές και των δύο ομάδων κράτησαν ένα λεπτό σιγή για τον ξεριζωμό των ελλήνων της Μικράς Ασίας στις 14 Σεπτεμβρίου του 1922…..93 χρόνια πριν.

93 χρόνια μετά…. μια ακόμα τραγωδία ήταν σε εξέλιξη…τραγωδία στο Φαρμακονήσι: 4 βρέφη και 11 ανήλικα παιδιά ανάμεσα στους 34 νεκρούς πρόσφυγες, όπου ανετράπη ξύλινο σκάφος που μετέφερε πρόσφυγες.

Η ιστορία επαναλαμβάνεται; Βεβαίως όχι.

Η ιστορία διδάσκει; Θα λέγαμε το μόνο που διδάσκει είναι ότι κανείς δεν διδάχθηκε ποτέ από αυτήν.

Υπάρχουν αναλογίες; Υπάρχουν. Και σκηνές που μοιάζουν. Ανταποκρίσεις σαν σε καρμπόν.

Σκηνές του τότε και αναλογίες με το σήμερα.

Ανταπόκριση τότε: “Το χειρότερο ήταν οι γυναίκες με τα νεκρά παιδιά. Δε μπορούσαμε να τις πείσουμε να μας δώσουν τα πεθαμένα παιδιά τους. Είχαν τα παιδιά τους, νεκρά ακόμα και έξι μέρες, αλλά δεν τα εγκατέλειπαν. Δε μπορούσαμε να κάνουμε τίποτα. Τελικά έπρεπε να τους τα πάρουμε με τη βία.”

Και ο στρατιώτης που πέρασε και περνάει από τη φωτιά και έζησε και ζει τον τρόμο, συνεχίζει να φωνάζει:

-Να φύγουμε…να φύγουμε γρήγορα…μην καθυστερείτε…κατεβαίνουν οι Τσέτες…….

Φόβος και πανικός παντού…..   κραυγές και κατάρες.. πρησμένα μάτια από τα δάκρυα…και φόβος, πολύς φόβος. Όλοι προσπαθούσαν να κάνουν κάτι, αλλά δεν ήξεραν τι ακριβώς…περιστρέφονταν χωρίς αποτέλεσμα.  Κανείς δεν γνώριζε αν θα είναι ζωντανός τις επόμενες ώρες. Και όλοι αυτοί που έταζαν λαγούς και πετραχήλια εξαφανίστηκαν…πουθενά…και πάλι ολομόναχοι. Στις κρίσιμες στιγμές πάντα αυτό κάνουν….εξαφανίζονται.

Οι φωνές του στρατιώτη δεν σταμάτησαν…..ηχούσαν σαν καμπάνες και τρόμαζαν.

-Μην καθυστερείτε.. μην καθυστερείτε……

Οι φωνές σιγά, σιγά πλήθαιναν…η αγωνία μεγάλωνε.

Η τρομακτική, βάναυση πορεία ενός λαού που ξεριζώθηκε από τον τόπο του και συνεχίζει να τρεκλίζει στον ατέλειωτο λασπωμένο δρόμο. Σκηνές που έχουν σημαδέψει την ψυχή του ελληνισμού. Λάθη και παραλείψεις που στοίχισαν ζωές…..εγκληματικές σκοπιμότητες και αδίστακτα συμφέροντα που λεηλάτησαν την ψυχή ενός λαού.

93 χρόνια και κάτι πέρασαν από τότε…και τώρα πάλι αντιμέτωποι με το θάνατο. Τρομερά πράγματα σε μια μόνο μέρα. Είχαν τελειώσει όλα…ούτε μπάντες, ούτε σημαίες, ούτε μεγάλα λόγια. Οι μεγάλες ιδέες λούφαξαν, οι ιεροκήρυκες κρύφτηκαν. Ο λαός και πάλι μόνος στη μοίρα του….ξεσπιτωμένος και κυνηγημένος.

Πάλι από την αρχή….στο ίδιο ταξίδι…   στις συμφορές του ελληνισμού…στην καρτερικότητα του λαού, στην αδικία της ζωής, στα προδομένα όνειρα. Στο αγαπημένο ποίημα του Κωστή Παλαμά,

«Παιδί το περιβόλι μου

Που θα κληρονομήσεις,

Όπως το βρεις κι όπως το δεις

Να μην το παρατήσεις.

Κι αν είναι κι έρθουν

Χρόνια δίσεκτα πέσουν καιροί οργισμένοι

Μη φοβηθείς το χαλασμό

Φωτιά τσεκούρι! Τράβα

Ξεμπερδεψέ το, χέρσωνε

Το περιβόλι, κόφτο

Και χτίσε κάστρο πάνω του

Και ταμπουρώσου μέσα

Για πόλεμο, για μάτωμα,

Για την καινούργια γέννα…»

Για την καινούργια γέννα…έλεγε ο ποιητής. Τέλος για το μικρασιατικό ελληνισμό. Ένα ακόμα τέλος…..από τέλος σε τέλος. Και μια ακόμα αρχή; Η κατάρρευση της Μεγάλης Ιδέας, των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών, που αποτέλεσε σημείο αναφοράς, αλλά και ιδεολογία του έθνους συμπαρέσυρε και τις προσδοκίες και τα όνειρα….συμπαρέσυρε και μια κοιτίδα του ελληνικού πολιτισμού.   Οι συνέπειες της κατάρρευσης προκάλεσαν τραυματικές εμπειρίες και ανείπωτες τραγωδίες.

Όλα είχαν κανονιστεί. Η μοιρασιά είχε γίνει…η δουλειά είχε τελειώσει. Παράπλευρες απώλειες οι άνθρωποι…..οι απλοί άνθρωποι….ο απλός λαός…ο ευκολόπιστος και πάντα προδομένος που λέει και ο ποιητής.

Και τότε και τώρα: Οι αλλεπάλληλες τραγωδίες με χιλιάδες θύματα, είναι προφανές πως οφείλονται στις ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις των Αγγλογάλλων και των Γερμανών τότε και μετέπειτα των Αμερικανών και του ΝΑΤΟ, με τη βοήθεια πάντα της πέμπτης φάλαγγας.

Περίπου 1.500.000 περίπου πρόσφυγες έρχονται στην Ελλάδα.   Σωματικά και ψυχικά εξουθενωμένοι. Περιμένουν χέρι βοήθειας για να σταθούν στα πόδια τους.   Πρόσφυγες, που στερούνταν τα πάντα και εικόνιζαν στα πρόσωπά τους την προηγηθείσα συμφορά. Να βοηθηθούν και να βοηθήσουν ήθελαν. Να ξαναζήσουν από την αρχή….μια νέα γέννα.

Πάνω από τις στάχτες αναδύεται ο φοίνικας.

Και τώρα ο τόπος τους έμοιαζε με ξένο τόπο. Οι κυνηγημένοι πρόσφυγες, που έχασαν μέλη της οικογένειάς τους, έφθασαν στην Ελλάδα ανεπιθύμητοι.

Ανεπιθύμητοι, μέσα στις συμφορές τους. Ακόμα ένα τραύμα στα πολλά.  Ένα από τα μεγαλύτερα αν όχι το μεγαλύτερο τραύμα που βίωσαν οι πρόσφυγες με την άφιξή τους στην Ελλάδα…… η υποδοχή που τους επιφύλασσε ο γηγενής πληθυσμός…… Γκιαούρηδες ή Ρωμιοί στη Μικρασία, Τούρκοι ή Τουρκόσποροι στην Ελλάδα.

Και στις δύο όμως περιπτώσεις αποτελούσαν το ξένο σώμα, μια ετερότητα που δεν «κολλάει» στο παζλ, μια παραφωνία για τη φανταστική ομοιογένεια του πληθυσμού, την οποία οι πρόσφυγες και μόνο με την παρουσία τους διαταράσσουν.

Είναι οι Τουρκόσποροι, οι γιαουρτοβαφτισμένοι, οι ογλούδες, οι πρόσφυγκες, οι Σμυρνιές και οι παστρικές. Ρατσιστικές πρακτικές αναδύονται, όπως η απαίτηση φασιστικών ομάδων να επιβληθεί στους πρόσφυγες διακριτικό σήμα, για να τους αναγνωρίζουν οι Έλληνες και να τους αποφεύγουν. Ως αποδιοπομπαίοι τράγοι, φορτώνονται εγκληματικές ενέργειες και θεωρούνται υπαίτιοι πολλών κακών.

Ένα χέρι βοήθειας περίμεναν για να σταθούν στα πόδια τους. Και να προσφέρουν….να προσφέρουν πολλά. Και πρόσφεραν. Στα χωράφια, στα εργοστάσια δούλεψαν σκληρά και έδωσαν τεράστια ώθηση στη γεωργία και στη βιομηχανία. Πάλευαν καθημερινά με αξιοπρέπεια και με μεράκι και βοήθησαν το ελληνικό κράτος…παντού. Η ελληνική οικονομία στηρίχθηκε και στους πρόσφυγες….και στηρίχθηκε πολύ. Οι μικρασιάτες αποτελέσανε τον κινητήριο μοχλό της…..οι τουρκόσποροι, οι γιαουρτοβαφτισμένοι……Αυτοί οι ελεεινοί….

Τέλος, λοιπόν.…..η οθόνη έγραψε τέλος. Ήταν ένα οδυνηρό τέλος.

Το τέλος αυτό το έγραψε με δραματικούς τόνους ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος στην τελευταία της ζωής του επιστολής προς τον Βενιζέλο.

“Ο ελληνισμός της Μικράς Ασίας, το ελληνικό κράτος αλλά και σύμπαν το ελληνικό έθνος κατεβαίνει πλέον εις τον Άδη, από του οποίου καμία δύναμις δεν θα δυνηθή να το αναβιβάσει και να το σώσει. Της αφαντάστου αυτής καταστροφής, βεβαίως αίτιοι είναι οι πολιτικοί και προσωπικοί σας εχθροί, πλην και εσείς φέρετε μέγιστο της ευθύνης βάρος..”

Χαμός και ξεριζωμός συνοδεύουν την απώλεια της αρχαίας κοιτίδας του ελληνικού πολιτισμού. Οι πρόσφυγες γυμνοί, πεινασμένοι, φοβισμένοι και, αρκετές φορές εγκαταλελειμμένοι στην τύχη τους και ανεπιθύμητοι πάλευαν να επιβιώσουν.

Με την έκφραση της τραγωδίας στο πρόσωπο τους, με βουβό κλάμα εγκαταστάθηκαν σε κάθε γωνιά της Ελλάδας. Αναζητούσαν κάποιο καταφύγιο…κάποιο στήριγμα. Να επιβιώσουν….να ακουμπήσουν.

Και οι φωνές των ξεριζωμένων και τότε και σήμερα:

«Θα τα καταφέρουμε…..θα τα καταφέρουμε. Αυτή τη χρονιά θα αλλάξει η ζωή μας. Θα φύγουμε από τους πολέμους…θα ζήσουμε ειρηνικά.

Κάποιοι δεν τα κατάφεραν. Αυτή η χρονιά δεν ήταν σαν τις άλλες….ήταν χειρότερη.

Τα παιδιά όμως ακόμα ταξιδεύουν στη θάλασσα, μαζί με τα χάρτινα καραβάκια που έφτιαχναν, μαζί με τα όνειρά τους.

« Εγώ θέλω ένα μικρό κουκλόσπιτο… να ζεσταθεί η κούκλα μου…»

Σπύρος Τζόκας

Πανεπιστημιακός

Αντιπεριφερειάρχης Δυτικού Τομέα Αττικής

58 χρόνια από τη δολοφονία του Στέφανου Σαράφη - ΤΟΥ ΣΠΥΡΟΥ ΤΖΟΚΑ*

 H πολιτική ηγεσία των Ενόπλων μας Δυνάμεων για πρώτη φορά στην ιστορία τιμάει τη μεγάλη προσφορά του στην πατρίδα

«Τιμάμε τη μνήμη του στρατηγού Στέφανου Σαράφη και στο πρόσωπό του τους αγώνες της ανυπότακτης γενιάς της Εθνικής Αντίστασης, που έγραψε με χρυσά γράμματα ένα μεγάλο κεφάλαιο στην ελληνική Ιστορία. Σώζοντας την ιστορική μνήμη, φωτίζουμε τον δρόμο στις επόμενες γενιές».

58 χρόνια μετά από τη ματωμένη 31η Μαΐου του 1957, ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Άμυνας Κώστας Ήσυχος, ο σεμνός αγωνιστής της Αριστεράς, τιμάει με το μήνυμά του τον Στέφανο Σαράφη. Η πολιτική ηγεσία των Ενόπλων μας Δυνάμεων για πρώτη φορά αναδεικνύει τη μεγάλη προσφορά στην πατρίδα του στρατηγού Σαράφη.

58 χρόνια μετά... Τότε η Ελλάδα βρισκόταν σ' ένα ιδιόμορφο σταυροδρόμι. Είχαν περάσει δέκα χρόνια από την εφαρμογή του «δόγματος Τρούμαν» με το οποίο είχε εγκαθιδρυθεί η αμερικανική παρουσία στην εσωτερική «σκηνή» της χώρας και οκτώ χρόνια από την επίσημη λήξη του Εμφυλίου Πολέμου, με τη διχαστική μετεμφυλιακή ατμόσφαιρα να δηλητηριάζει ακόμα την πολιτική και την κοινωνική ζωή του τόπου. Στο κλίμα αυτό, ο θάνατος του στρατηγού και βουλευτή της ΕΔΑ Στέφανου Σαράφη μετά από ένα «περίεργο» τροχαίο δυστύχημα ήταν φυσικό να δημιουργήσει ποικίλες εικασίες για τα πραγματικά αίτιά του και να αναδείξει το μείζον -εκείνη την εποχή- ζήτημα της ετεροδικίας.

31 Μαΐου 1957. Το πρωί εκείνης της μέρας το ζευγάρι, ο Στέφανος Σαράφης μαζί με τη 44χρονη σύζυγό του Αγγλοαυστριακή Μάριον Πάσκο, διαπρεπή αρχαιολόγο, είχαν ανέβει μαζί στην Αθήνα. Η Μάριον στο βιβλίο της Ο στρατηγός Σαράφης, όπως τον έζησα μας δίνει την εικόνα εκείνης της τραγικής και ταυτόχρονα περίεργης μέρας: «Εγώ τελείωσα γρήγορα τις δουλειές μου και κατέβηκα νωρίτερα στον Άλιμο, ενώ ο Στέφανος πήγε, όπως συνήθως, στα γραφεία της ΕΔΑ. Κατά τη μία, γύρισε στο σπίτι. Ήμουν απασχολημένη με κάποια δουλειά του σπιτιού και τον ρώτησα: "Να την τελειώσω ή θέλεις να πάμε αμέσως στη θάλασσα για μπάνιο;". Όπως πάντα, ήθελε να πάμε αμέσως. Έτσι φορέσαμε τα μαγιό, πήραμε την τσάντα με τις πετσέτες και ξεκινήσαμε. Λίγο παραπάνω απ' την αγορά Αλίμου, προς την κατεύθυνση της Αθήνας, πήγαμε να διασχίσουμε την παραλιακή λεωφόρο, όταν, φτάνοντας στα όρια της νησίδας ασφαλείας, έγινε το κακό. Φάνηκαν ξαφνικά δύο αυτοκίνητα: Ένα μικρό, μάλλον μαύρο, που προχωρούσε κανονικά κοντά στο πεζοδρόμιο, κι έπειτα μια κούρσα χρώματος μπλε-πράσινου, που έτρεχε με ιλιγγιώδη ταχύτητα για να το προσπεράσει. Αυτή η δεύτερη κούρσα μας χτύπησε. Με το χτύπημα έχασα τις αισθήσεις μου και δεν θυμάμαι τίποτε άλλο. Ο Στέφανος, χτυπημένος βαριά, ξεψύχησε στο νοσοκομείο του Κυανού Σταυρού, στη Λεωφόρο Συγγρού. Εμένα με μετέφεραν στην Αθήνα με σπασμένο το ένα πόδι» (σ. 136).

Μια επιβλητική ανοικτή Μπουίκ Κονβέρτιμπλ, με αριθμό κυκλοφορίας ΞΑ 1941 και οδηγό τον Ιταλοαμερικανό υποσμηνία Μάριο Μουζάλι, ο οποίος υπηρετούσε στην 22η Μοίρα Διαβιβάσεων στην αμερικανική βάση του Ελληνικού, έτρεχε ιλιγγιωδώς με κατεύθυνση την Αθήνα. Αυτόπτες μάρτυρες θα πουν αργότερα πως η ταχύτητα του αυτοκινήτου ήταν μεγαλύτερη των 120 χιλιομέτρων. Το ζεύγος Σαράφη δεν πρόλαβε να αντιδράσει. Η Μπουίκ τούς κτύπησε με σφοδρότητα και τους έριξε αιμόφυρτους στην άσφαλτο. Ο οδηγός κατάφερε να σταματήσει το αυτοκίνητο αρκετά μέτρα πιο κάτω, με το καπό εντελώς παραμορφωμένο από τη σύγκρουση.

Αμέσως, γύρω από τους δύο σοβαρά τραυματισμένους συγκεντρώθηκε πολύς κόσμος και διερχόμενοι οδηγοί μετέφεραν τον Σαράφη και τη γυναίκα του στην κλινική «Κυανούς Σταυρός», ενώ ο Μουζάλι παραλήφθηκε από τον αντισυνταγματάρχη Άλεν και τον λοχαγό Ο' Χάρα και μεταφέρθηκε στην αμερικανική βάση του Ελληνικού. Τον Ιανουάριο του 1958 καταδικάστηκε για ανθρωποκτονία από αμέλεια σε δέκα μήνες φυλάκιση και σε καταβολή 20.000 δραχμών για ψυχική οδύνη.

Στις 2.45', μία ώρα μετά το τροχαίο, ο στρατηγός εξέπνευσε.

Το ίδιο βράδυ της 31ης Μαΐου, ο προϊστάμενος της ιατροδικαστικής υπηρεσίας, Δημήτρης Καψάσκης, πήγε στην κλινική «Κυανούς Σταυρός» και εξέτασε το πτώμα του Σαράφη. Σύμφωνα με την ιατροδικαστική έκθεση που υπέβαλε την επομένη στην εισαγγελία Πλημμελειοδικών, το θύμα έφερε: «εν κάταγμα ρωγμώδες του αριστερού κροταφικού οστού με αιμορραγίαν […] του εγκεφάλου και πολτοποίησιν της εγκεφαλικής ουσίας, δεξιά και εξ αντιτυπίας κατάγματα των πλευρών από της 5ης μέχρι της 11ης πλευράς, […] ρήξιν του δεξιού πνεύμονος και διπλούν περιπεπλεγμένον κάταγμα της αριστεράς κνήμης κατά την μεσότητα».

Το πόρισμα των επίσημων αρχών δεν ήταν δύσκολο να βγει. «Τροχαίο» ατύχημα. Στη λαϊκή συνείδηση η ετυμηγορία εκφράστηκε αυθόρμητα, αποφασιστικά, μ' αυτό το αλάνθαστο αισθητήριο που διαθέτουν οι απλοί άνθρωποι από την πείρα της ζωής και του αγώνα. Ο στρατηγός που έταξε τον εαυτό του, τη ζωή του σαν απλός στρατιώτης στην υπηρεσία του δίκιου των ανθρώπων του μόχθου, δολοφονήθηκε. Και δολοφονήθηκε γιατί πάντα ήταν ταγμένος στην αντίπερα όχθη απ' αυτή του κατεστημένου, καθοδηγούμενος από την πίστη ότι το μέλλον θα 'ναι καλύτερο όταν ο λαός γίνει αφέντης στον τόπο του.

Ο Σαράφης ήταν άνθρωπος που ενσάρκωνε τους πόθους και την ελπίδα μιας Ελλάδας ελεύθερης, ανεξάρτητης, χωρίς ξένους και ντόπιους κατακτητές. Είναι μια συμβίωση δυναμική, που ανανεώνει την παράδοση και ταυτόχρονα παράγει νέα στοιχεία. Το '40, η Κατοχή, η Αντίσταση, το κίνημα του Δεκέμβρη, τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια χαρακτηρίζονται από την πλησμονή των βιωμάτων. Το πρόσωπό του συνδέεται με την ιστορία και τη φυσιογνωμία της άλλης Ελλάδας, την ιστορία που πλανάται παντού και βρίσκεται στο κάθε κομμάτι της. Μια ιστορία που διαπλάθει τον χαρακτήρα μας και διαμορφώνει τη συνείδηση όλων μας. Εντοπίζει, υπογραμμίζει και καταγγέλλει την παραχάραξη των συμβόλων του ιδεολογικού και κοινωνικού οραματισμού μας.

Το βράδυ της ίδιας ημέρας, κατά την έναρξη της συνεδριάσεως της Επιτροπής Εξουσιοδοτήσεως της Βουλής, ο Ηλίας Ηλιού ως εκπρόσωπος της ΕΔΑ είπε: «Εις ένδειξιν τιμής και σεβασμού προς την μνήμην του εκλιπόντος πατριώτου, στρατιώτου, αγωνιστού, ηγέτου της Εθνικής Αντιστάσεως και μετριοπαθούς πολιτικού Στέφανου Σαράφη η ομάς των βουλευτών της ΕΔΑ θα αποσυρθή της συνεδριάσεως της Επιτροπής».

Στη συνέχεια, μίλησαν εκπρόσωποι των κομμάτων. Από μέρους της κυβερνήσεως είπε λίγα λόγια ο υπουργός Προεδρίας Κ. Τσάτσος. Εντούτοις, η απόδοση τιμής στον στρατηγό από τη Βουλή ήταν υποβαθμισμένη. Ούτε ο πρόεδρος της κυβερνήσεως ούτε ο πρόεδρος της Βουλής παρέστησαν. Οι ομιλητές αναφέρθηκαν στην πολεμική δράση του Σαράφη από το 1912 ώς το 1922, αποφεύγοντας να κάνουν λόγο για τον αγώνα του κατά των κατακτητών στα δύσκολα χρόνια της Κατοχής, σαν να τους ενοχλούσε ο αντιφασιστικός αγώνας των Ελλήνων πατριωτών.

Η σορός του Σαράφη εκτέθηκε σε λαϊκό προσκύνημα στο παρεκκλήσι του Αγίου Ελευθερίου δίπλα στη Μητρόπολη και στις 3 Ιουνίου έγινε η κηδεία του με τη συμμετοχή αρχηγών κομμάτων (Σοφ. Βενιζέλου, Γ. Παπανδρέου κ.ά.), βουλευτών, εκπροσώπων οργανώσεων της Εθνικής Αντίστασης (ΕΑΜ, ΕΔΕΣ κ.ά.), καλλιτεχνών και πλήθους κόσμου.

Δεν αποδόθηκαν, όμως, στρατιωτικές τιμές στον νεκρό. Ο Σαράφης δεν ήταν δοσίλογος, ήταν αγωνιστής... Δεν συνεργάστηκε με τους Γερμανούς, αλλά κατά την Κατοχή συνεργάστηκε με το «προδοτικό» ΚΚΕ και τώρα ήταν βουλευτής της «προδοτικής» ΕΔΑ. Ήταν, λοιπόν, κι αυτός προδότης ή τουλάχιστον συνοδοιπόρος του κομμουνισμού.

Στην κηδεία του δεν παρέστη κανείς εκπρόσωπος της κυβέρνησης, ούτε των Ανακτόρων, ούτε καν η ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων, από τις οποίες προερχόταν και τις οποίες είχε τιμήσει σε όλα τα μέτωπα. Με τον βαθμό του λοχία συμμετείχε στους Βαλκανικούς Πολέμους και διακρίθηκε σε μάχες, όπως στη μάχη του Σαραντάπορου. Ακολούθως εισήλθε σε Σχολή Αξιωματικών και αναβαθμίστηκε σε ανθυπολοχαγό. Το 1919 ως ταγματάρχης πήρε μέρος στη Μικρασιατική Εκστρατεία. Μετά το 1924 στάλθηκε στη Γαλλία για εκπαίδευση, απ' όπου επέστρεψε ως αντισυνταγματάρχης και στη συνέχεια τοποθετήθηκε ως υποδιοικητής της Σχολής Ευελπίδων. Το 1930 έγινε συνταγματάρχης και τοποθετήθηκε στρατιωτικός ακόλουθος στην ελληνική πρεσβεία στο Παρίσι.

Ο στρατηγός Σαράφης, συνεπής δημοκράτης, αντιτάχθηκε στα δικτατορικά καθεστώτα, γι' αυτό διώχτηκε από τη δικτατορία Πάγκαλου και Μεταξά, που τον κράτησε τρία χρόνια εξόριστο στη Μήλο. Με την έκρηξη του ελληνοϊταλικού πολέμου η κυβέρνηση Μεταξά απέρριψε αίτησή του να συμμετάσχει στον πόλεμο. Με την ολοκλήρωση της κατάληψης της Ελλάδας από τις δυνάμεις του Άξονα ο Στ. Σαράφης κινητοποιήθηκε αμέσως στην κατεύθυνση της συγκρότησης αντιστασιακού-αντιφασιστικού κινήματος, έχοντας ως σταθερό άξονα την ενότητα των αντιστασιακών οργανώσεων.

Τον Ιανουάριο 1943 ο στρατηγός Σαράφης βρίσκεται στη Θεσσαλία. Στόχος του η δημιουργία ενωμένου αντάρτικου στρατού και συνεπώς η συνεργασία με ΕΑΜ και ΕΛΑΣ. Σύγκρουση με αυτές τις δυνάμεις σήμαινε εμφύλιο πόλεμο. Περιοδεύοντας τη Θεσσαλία, ο στρατηγός διαπίστωσε ότι αρκετοί από τους αξιωματικούς των ομάδων Κωστόπουλου, Σίμου Βλάχου κ.ά. πιο πολύ έβλεπαν σαν αντίπαλο το ΕΑΜ παρά τον κατακτητή.

Προσχώρησε χωρίς δισταγμό στο ΕΑΜ και με τη συγκρότηση το 1943 του Γενικού Στρατηγείου του ΕΛΑΣ ανέλαβε στρατιωτικός αρχηγός. Στην Αθήνα, μετά τη συνάντησή του με την Κ.Ε. του ΕΑΜ, οριστικοποιείται η θέση του στρατηγού Σαράφη στον ΕΛΑΣ. Ύστερα από νέα πορεία 9 ημερών από Αθήνα, φτάνει στις 19 Μαΐου 1943 στην Καλοσκοπή Ρούμελης, όπου τον περίμενε ο Άρης. Σ' όλη αυτή τη διαδρομή εδραιώνει τις εντυπώσεις του για την ποιότητα του ΕΛΑΣ, το υψηλό ηθικό των ανταρτών, τον θετικό ρόλο των οργανώσεων του ΕΑΜ. Την ίδια μέρα γίνεται η πρώτη συνεδρίαση της Διοίκησης του Γενικού Στρατηγείου του ΕΛΑΣ, που θα διευθύνει όλο τον αγώνα. Καμιά διαταγή Άγγλων δεν θα εκτελείται πια χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του Γενικού Στρατηγείου.

Με τη θέση του αυτή απευθύνθηκε στον ελληνικό λαό και τους Έλληνες αξιωματικούς και τους κάλεσε σε αντιστασιακή συστράτευση και συνεργασία με το ΕΑΜ. Η ανάπτυξη του αγώνα στην περίοδο που ακολούθησε ώς την απελευθέρωση, βρήκε τον ΕΛΑΣ (χωρίς να υπολογίζονται οι δυνάμεις Αθήνας, Σάμου και Μυτιλήνης) με 43.700 οπλίτες και 5.240 αξιωματικούς. Από τους τελευταίους οι 2.300 προέρχονταν από τις τάξεις του ελληνικού στρατού. Οι υπόλοιποι ήταν καπεταναίοι (1.070), των σχολών του ΕΛΑΣ (1.270) ή αναγνωρισμένοι από την ΠΕΕΑ.

Μετά την απελευθέρωση ο Στέφανος Σαράφης ονομάστηκε υποστράτηγος. Μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας, όπως και άλλοι στρατιωτικοί που είχαν προσχωρήσει στον ΕΛΑΣ, συνελήφθη και εκτοπίστηκε διαδοχικά στη Σέριφο, τη Μακρόνησο και τον Άη Στράτη. Την εξορία του τη διέκοψε η εκλογή του ως βουλευτή το 1951 με το ψηφοδέλτιο της ΕΔΑ. Ο ελληνικός λαός, δύο χρόνια μετά, τιμώντας τους αγώνες του Στέφανου Σαράφη, τον εκλέγει βουλευτή, μαζί με άλλους έξι εξόριστους αγωνιστές του Αη-Στράτη και τρεις ακόμα βουλευτές της ΕΔΑ, παρόλο που οι εκλογές του Σεπτεμβρίου 1951, δύο χρόνια μόνο μετά τον εμφύλιο, γίνονται μέσα σ' ένα όργιο βίας, νοθείας και αποκλεισμών. Κόντρα όμως στη θέληση του λαού, καραδοκεί η λεγόμενη αδέκαστη Δικαιοσύνη, που ακυρώνει την εκλογή των εξόριστων.

Το 1956 εξελέγη πάλι στη Βουλή Ο ελληνικός λαός θα απαντήσει πάλι στις εκλογές του Φεβρουαρίου 1956, όπου, στους 132 βουλευτές της Δημοκρατικής Ενωσης, οι 18 είναι βουλευτές της ΕΔΑ κι ανάμεσά τους ο Σαράφης. Στη Βουλή ανοιχτά καταγγέλλει την εγκατάσταση ατομικών βάσεων των ΗΠΑ στη χώρα μας.

Και στις 31 Μαΐου, 15 μόλις μήνες από την εκλογή του, η ιμπεριαλιστική τρομοκρατία θα βάλει πάλι τη σφραγίδα της. Στη θέση όπου σήμερα στήθηκε το άγαλμα του στρατηγού στον Άλιμο, αυτοκίνητο με Αμερικανό λοχία θα σκοτώσει τον ένδοξο στρατηγό καθώς διέσχιζε τον δρόμο.

Στη θέση αυτή όπου σήμερα στήθηκε το άγαλμα του Στέφανου Σαράφη, το ΥΠΕΘΑ και η Περιφέρεια Αττικής θα τιμήσουν τον στρατηγό σε μια σεμνή τελετή, όπως του αξίζει και όπως οφείλουμε.

* Ο Σπύρος Τζόκας είναι αντιπεριφερειάρχης Αττικής